En Xullo de 1997 con motivo da Feira de mostras Expolimia, que
acoll�a a II edici�n da feira �d� Pataca Galega de denominaci�n
especifica�, en calidade de coordinador da mesma, escribinlle
unha carta a Camilo J. Cela, que por aquel ent�n viv�a en
Guadalaxara, expresando o noso interese por que fixese de
pregoeiro daquela exaltaci�n da Pataca Limia, nun evento no que
ademais, tentabamos, nos inscribir no Libro Guiness dos records.
Asemelloume unha excelente opci�n pola s�a calidade intelectual,
os seus co�ecementos gastron�micos e experimentado padal, e por
ser un galego universalmente reco�ecido. Ningu�n, pois, mellor
que el para ser notario, testemu�a e embaixador do noso producto
agr�cola por excelencia naquela ocasi�n.
Un mes mais tarde, cando me atopaba no hotel Finisterre da
Coru�a para asistir � xuntanza familiar, cando xa perdera toda
esperanza de obter unha resposta afirmativa, recibo unha chamada
telef�nica, � m�bil, e sorprendido escoito: -�Don Carlos
G�mez? ... -Soy Camilo Jose Cela.....� . Despois de me
agradece-la invitaci�n e se desculpar por non poder asistir, por
motivos de sa�de (1), de forma moi natural e espont�nea
preguntoume se eu era de Xinzo de Limia -...Pueblo que he
conocido bien, me di -... pues durante una temporada,
despues de la guerra, estuve trabajando como contable para la
Molinera del Ruca-.
Na breve conversa que mantiven con el, f�lome dalgunha das
s�as lembranzas de Xinzo, das feiras, do Casino (preguntoume si
a�nda exist�a), e da Lagoa de Antela, coment�ndome que paraba
nunha fonda �... en la carretera de Orense, en la que se
com�a muy bien... -. Despediuse, moi afablemente,
ofrec�ndose para que cont�semos con el, si houbese ocasi�n.
Nin que dicir ten, que a mi�a sorpresa foi mai�scula, non s�
pola chamada persoal do N�bel, mais tam�n pola revelaci�n da s�a
estad�a na nosa vila.
Te�o tentado de me achegar �s datas e circunstancias que
trouxeron a Cela a Xinzo, pero ata a data, a falla de tempo, non
me permitiu revisar a�nda alg�ns datos, que sen d�bida, hanse de
atopar na propia fundaci�n Camilo Jose Cela en Iria, e nos
arquivos administrativos da Mui�eira do Ruca; Sexa como fora,
dos datos que manexo na actualidade, creo que se pode afirmar,
que a estad�a de Cela en Xinzo, produciuse na d�cada dos 40.
Nunha das s�as biograf�as p�dese ler que para sobrevivir tivo
que realizar todo tipo de traballos: periodista, actor,
toureiro, funcionario, pintor e mestre de judo, a�nda que en
realidade era, segundo confesou nalgunha ocasi�n, que non
desexaba ser nada en especial; s� quer�a traballar; s� escribir.
Nos seus libros, deixounos algunha pista do co�ecemento que ti�a
de Xinzo adquirido, sin duvida, na breve relaci�n laboral que
tivo con iste pobo. Escribe, que nos anos 1940, 41 e 42, (�)
a�os de estrech�ces (�), se atopaba (�)sin una sola
peseta en el bolsillo y empezando el escalaf�n de la vida desde
abajo (�) (2)
En outra das suas novelas, f�lanos directamente de Xinzo de
Limia, (�) huyendo en pos del amor llegaron hasta Ginzo de
Limia, provincia de Orense, donde el (un tal Paquito,
Veterinario) tenia una hermana, la Valentina, que era due�a de
una granja de pollos(�). (�) A la Carlota, la Pura y la
Ang�lica, los j�venes de Ginzo de Limia les llaman los tres
lanceros Bengal�es, porque los domingos y los d�as de fiesta
salen juntas a pasear. Los viejos les dicen los tres
mosqueteros. (�) (3) .
En outro parrafo escribe: (�) Los domingos y d�as de fiesta,
la Carlota, la Pura y la Angelita, despues de la misa, se van
dando un paseo por el pueblo (referindose a Xinzo de Limia); a
veces, se llegan hasta la laguna de Antela, que es grande como
un mar, y sue�an, poeticamente y en silecio, con que,
sobrenadando las aguas se presenta, medio comido ya por los
barbos, el cad�ver de Margot (�) (4).
Ser� interesante verificar este feito, que sen d�bida
contribuir� a engrosa-lo anecdotario cultural da Vila de Xinzo.
Notas:
1.- Tivera que anular varios compromisos por unha afeccion
respiratoria.
2.- Memorias, entendimientos y voluntades, p. 327
3.- Tobog�n de hambrientos, p. 218 y 220
4.- Tobogan de hambrientos, p. 253