Ten Xinzo interesantes construcci�ns hist�ricas. A igrexa da capitalidade conserva do seu estilo orixinario a estructura, a torre, e a fachada cunha porta de arco liso, rodeado de tres arquivoltas, o resto � neocl�sico. Son rom�nicos os templos da Nov�s e Morgade. Nov�s � unha parroquia situada no extremo sueste do concello e Morgade, na estrada que vai a Vilar de Barrio e Maceda, conserva dous interesantes portas rom�nicas.

As beiras da lagoa de Antela, tam�n en direcci�n Maceda, at�pase a Torre de A Pena, de porta alta e coroada por elegantes m�nsulas, dende a que se ve unha extensa vista sobre o Limia.

M�s o norte en Trandeiras, est� o edificio do convento franciscano do Bon Xes�s , de finais da Idade Media, coa s�a igrexa do s�culo XVI. O convento foi fundado por Alonso Pi�a a principios do s�culo XIX, f�xose famoso polo recibimento que ofreceu os sacerdotes franceses emigrados durante a Revolta.

Despois da desamortizaci�n de Mendiz�bal v�ctima do illamento e depredaci�n como moitos outros.

Na direcci�n contraria, no sudoeste do termo at�pase outro exemplo de arquitectura rom�nica, tr�tase do cenobio benedictino do Mosteiro de Ribeira, que pasou a ser priorato de Celanova, onde o Pai Sarmiento atopou l�pidas romanas dedicadas a individuos da Tribu Quirina.

Amais da existencia no concello de alg�ns cruceiros e petos de �nimas, abonda o rom�nico en varias igrexas: San Pedro de Boado, Santa Mar�a de Laro�, San Pedro de Laro�, Santo Tom� de Morgade, San Pedro de Pena, San Xo�n de Oleiros e Santa Mari�a de Xinzo. Temos que facer referencia tam�n a Ruta Xacobea que percorre o concello. Refer�monos a que vindo de Zamora, procede da chamada "V�a da Prata". Bifurc�ndose na Gudi�a, para continuar nunha das alternativas reco�ecidas por Ver�n, As Estivadas, Xinzo, Sandi�s, Allariz, Xunqueira de Amb�a, San Cibrao das Vi�as e Ourense.

O patrimonio natural e paisax�stico, a lagoa de Antela, a pesar da s�a desecaci�n constit�e un reducto de grande valor ecol�xico. Como intervenci�n modificadora da Lagoa, pequenas zoas, "veigas", superficies de cultivo moi llanas, adquiriron un considerable valor biol�xico como refuxio da fauna expulsada das �reas desecadas.

As terras mais altas do concello posibilitan o disfrute dunha impresionante panor�mica que abrangue toda a llanura da Limia