Poboaci�ns de Sarreaus:

Poboaci�ns de Sarreaus:

A Portela da Quinta, Ame�, Bresmaus (San Bartolomeu), Codosedo (Santa Mar�a), Cortegada (San Xo�n), Couso, Folgoso, Freande, Lodoselo (Sta. Mar�a), Meilas, Nocelo da Pena, (San Lourenzo), O Freixo (Santiago), O Penedo, O Veredo, Padroso, Paradi�a (Santa Mar�a Madalena), Pazos, Perrelos (Santa Mar�a), Sarreaus (San Salvador), Sas, Tarrazo, Vilari�o Fr�o

O Concello de Sarreaus, est� na comarca de A Limia alta e ten unha superficie de 72 km2. A capital municipal, Sarreaus, dista 52 km de Ourense e 11 km de Xinzo de Limia. O nome do concello, Sarreaus, prov�n do lat�n sarrio ou sario, equivalentes do galego sarrio e referente �s terreos areosos formados por aluvi�ns fluviais posteriormente endurecidos.

Encaixado entre a Serra de San Mamede � norte e aberto � depresi�n limiana � sur rep�rtese entre dous dominios diferentes, val e monta�a, cunha distribuci�n espacial semellante. A temperatura media anual � de 10,8�C.

O r�o Limia, que nace no monte Talari�o na parroquia de Paradi�a, organiza a rede fluvial, � que tributan os regatos de Valdelobos, Padroso, Sas, Freixo, Lodoselo e A Veiga.

Sarreaus non conta por agora cun traballo en profundidade sobre a s�a evoluci�n hist�rica, pero podemos acceder a numerosas referencias illadas. No Neol�tico � obrigada a menci�n �s megal�ticos, pante�ns funerarios constru�dos a partir do neol�tico final polos primeiros agricultores e pastores que co�ecemos na Galicia Interior.

Da primeira Idade dos Metais ou do Bronce Antigo atop�monos cunha machada na arqueolox�a do noroeste peninsular, que chegouse a empregar como referencia para denomina-lo horizonte do Bronce inicial en Galicia: o Horizonte Roufeiro.

Representante da cultura castrexa son os poboados fortificados onde habitaban galaicos. O pobo galaico L�mici viviu nos castros da Cidade, a G�ndara, Tarrrazo e a Rocha, entre outros. Durante a Idade Media Sarreaus forma parte da terra da Limia. Contamos con evidencias desta �poca na feitura romana da Igrexa de Codoselo. Tam�n por esta zona transcorr�a o cami�o medieval que partir�a de Cortegada para pasar por Portela da Quinta, Bresmaus, Pazos e Codosedo. Dende aqu� incorp�rase a outro que un�a Ver�n con Ourense a trav�s de Paradi�a e Veredo.

Na Idade moderna, Sarreaus estaba dividido en varias xurisdicci�ns pertencentes �s nobres laicos e ordes militares.

A principios do s�culo XIX, na Idade Contempor�nea, existen referencias � Concello Constitucional de Cortegada e atopamos os concellos de Codoselo e Lodoselo. Ser� a partir de 1835, coa definitiva divisi�n municipal, cando nace o actual concello de Sarreaus, hoxe en d�a pertence � mancomunidade intermunicipal de " A Limia ".

En gastronom�a � t�pico o " Porco Asado " para repo�er forzas o domingo de entroido, regado con abundante vi�o, nunha comida aberta e gratu�ta para veci�os e visitantes.

MONUMENTOS E MUSEOS:

O patrimonio cultural e hist�rico de Sarreaus ofrece varios centros de interese. Na arquitectura relixiosa destacan tres igrexas. A de Cortegada de Limia que conserva a portada do s�culo XII, a igrexa de Perrelos cunha porta rom�nica, e o templo de Codesedo que pertenceu � encomenda de Barra encargada pola orde de Santiago, a igrexa � rom�nica de gran alzada, que nos fai lembrar � de Portomar�n, ten contrafortes e torre cadrada do s�culo XVI con cl�sico campanario e dentro at�pase un Cristo g�tico. En Nocelo da Pena at�pase o xacemento prehist�rico de "Roufelo" paradigma do Bronce antigo en Galicia e no emprazamento da antiga Civitas Limicorum. En Perrelos at�panse varios castros e a Pena do Aranga�o, � que se atrib�en propiedades curativas contra este mal. Al� eran levados os nenos que o padec�an, fac�aselles pasar por un burato espidos debendo deixa-la roupa abandonada.

Tam�n destacan outro monumento como A Pedra Alta de Antela, sita o da desaparecida " Lagoa de Antela ".

As festas m�is co�ecidas xiran � redor do Entroido, non en vano estamos moi preto de Xinzo de Limia e as s�as pantallas ; tam�n de Laza e os seus Cigarr�ns e de Arnuide e os seus Felos.

Sarreaus e a terra do Entroido. Aqu� o "Vergalleiro" � o protagonista, dono e se�or nos d�as de festa que preceden � Co�resma. Esta personaxe porta traxe formado por blusa de li�o e chaleco negro de feltro, polainas con pomp�ns roxos, faixa do mesmo colos con pomp�ns negros e unha cabeza que leva debuxados motivos celtas. Na mao cada Vergalleiro, leva un corno que fai soar a medida que percorre as r�as, invitando � participaci�n no festexo. O d�a grande do Entroido � o domingo de Entroido. D�a tras d�a, est� asegurado o amencer e tan s� resta tempo para repo�er forzas co porco asado t�pico do Entroido.

fonte:INORDE

www.xinzodelimia.eu